Danas u Srbiji počinje primena Zakona o trgovačkim praksama, koji bi trebalo uredi odnose na tržištu i bolje zaštiti dobavljače i proizvođače. Takođe, prema Zakonu o zaštiti potrošača, 35 velikih trgovinskih lanaca, sa više od 3.900 prodajnih objekata, od danas ima obavezu da objavljuje i svakodnevno ažurira digitalne cenovnike svojih proizvoda, prenosi agencija Tanjug.

Naime, trgovci na malo moraće da objavljuju cenovnike za 25 kategorija proizvoda i robe: mleko, mlečne i mešovite proizvode, jaja; bezalkoholna pića, kafu, čaj; sveže voće i povrće, prerađeno voće i povrće, hleb i peciva, mahunarke, smrznute proizvode, sveže i prerađeno meso, svežu i prerađenu ribu, slane i slatke konditore i cerealije, šećer i med, brašno, testenine, ulja i masti, sirće, pirinač, so i začine, kućnu hemiju, papirnu i kuhinjsku galanteriju, ličnu higijenu i kozmetiku, hranu za bebe, pelene, alkoholna pića i hranu za kućne ljubimce.

Prema zakonu, trgovci koji su u poslednjoj poslovnoj godini ostvarili prihod od prodaje veći od 3.000.000.000 dinara, u obavezi su da na svojoj internet stranici objavljuju cenovnik posebno za svaki prodajni objekat, i to u digitalnom obliku pogodnom za automatsku obradu, a od ove obaveze oslobođeni su trgovci u prenosivim prodajnim objektima. Konkretno, trgovinski lanci koji su obavezni da objavljuju digitalne cenovnike su: Delez, Lidl Srbija, Merkator-S, Univereksport, Aman, Dis, Gomeks, Veropulos, Keš&Keri plus, Trnava promet, BB Trade, Qvattro company, Ros produkt, Domaća trgovina, Europrom, Podunavlje, Leon Conditors, Senta-promet, Medius, Tekijanka, Metalac-Proleter, Fortuna market, Šumadija market, Vum, Prima nova, Beltorg, Mikromarket, Luki komerc, Čutura plus, Rič, VP Dima, ZAM, Trlić, Morava i DM.

Zakon o trgovačkim praksama donosi se prvi put u Republici Srbiji kako bi se regulisala oblast unutrašnje trgovine, tretman, prepoznavanje i sprečavanje nepoštenih trgovačkih praksi, odnosno kako bi se uspostavili fer, transparentni i pošteniji odnosi između svih aktera – trgovaca, prerađivača i primarnih poljoprivrednih proizvođača. Zakonom je uveden i instrument Saradnika u postupku, odnosno Uzbunjivača, kojem se omogućava da alarmira Komisiju za zaštitu konkurencije ukoliko postoje ozbiljna saznanja da se radi o nepoštenoj trgovačkoj praksi.

Zakon je u velikoj meri odraz zakona koji se primenjuju u Evropskoj uniji, ali značajno proširen na proizvode i rešenja kojih nema u drugim evropskim zakonodavstvima. Najveći broj ovakvih zakona u EU odnosi se samo za poljoprivredne i prehrambene proizvode, dok je kod nas mnogo širi obuhvat proizvoda, čime se pomaže i većem broju snabdevača da poboljšaju svoju poziciju u odnosu na trgovce. Tako su ovim zakonom obuhvaćeni i proizvodi od posebnog značaja za snabdevanje tržišta, poput kućne hemije, proizvoda za ličnu higijenu, kozmetike, sredstava za ishranu i zaštitu bilja i oplemenjivača zemljišta. Zakon uvodi Crnu i Sivu listu trgovačkih praksi, onih koje su zabranjene, odnosno uslovno dozvoljene.

Prema rečima ministarke unutrašnje i spoljne trgovine Jagode Lazarević, Zakon o trgovačkim praksama će bolje zaštititi dobavljače i proizvođače, a posebno najslabije poput poljoprivrednih proizvođača, dati im veću pregovaračku snagu, omogućiti poštovanje njihovih prava, kao i osnovu za prevazilaženje straha od komercijalne odmazde i „zida ćutanja“. Ona je izrazila uverenje da će puna primena Zakona o trgovačkim praksama zajedno sa preostala dva zakona, koji su usvojeni zajedno u setu trgovinskih zakona – Izmenama i dopunama Zakona o trgovini i Zakonom o potrošačima, doprineti snižavanju cena za krajnje korisnike.

– Već se intenzivno radi na stvaranju nacionalnog šifrarnika proizvoda, što se očekuje da bude gotovo u narednim mesecima. To znači da će svaki proizvod u bilo kom trgovinskom lancu imati isto ime. Obaveza trgovaca nije samo objava cena na internetu, već i objava na portalu otvorenih podataka. Sa tim digitalnim alatkama i postojanjem nacionalnog šifarnika proizvoda moći ćete za bilo koji proizvod, sa određenim opisom, da radite pretragu cene kroz sve trgovinske lance – objasnila je ministarka.

Ona je objasnila da su, što se tiče poljoprivrednih proizvođača, rokovi plaćanja bili crna praksa, što je sada vrlo jasno definisano novim Zakonom koji propisuje da rokovi za kvarljive poljoprivredno-prehrambene proizvode moraju biti do 30 dana, a za nekvarljive do 60 dana.

Slične vesti:

Skupština Srbije usvojila set zakona u oblasti trgovine Danas počinje prijavljivanje objekata za legalizaciju Riba neprodata, a trgovci ne spuštaju cenu Srpski trgovci traže ukidanje PDV-a na donacije hrane Za obavezni vojni rok u Srbiji godišnje potrebno 8 mlrd. din.